ओस्लो । नर्वेका राजा हाराल्ड पाँचौँको ८९ वर्षको उमेरमा निधन भएको छ। नर्वेली राजपरिवारका अनुसार ३५ वर्षसम्म राजगद्दी सम्हालेका हाराल्डको शुक्रबार बिहान ६ः३५ बजेपछि निधन भएको हो।
राजा हाराल्डको निधनपछि उनका छोरा हाकोनले नर्वेको राजगद्दी सम्हाल्नेछन्। हाराल्डकी पत्नी रानी सोन्या, दुई सन्तान र पाँच नातिनातिना छन्।
हाराल्ड सन् १९९१ मा ५३ वर्षको उमेरमा नर्वेका राजा बनेका थिए। उनले आधुनिक नर्वेली राजसंस्थाको प्रतिनिधित्व गर्ने राजाका रूपमा लामो समय लोकप्रियता हासिल गरेका थिए।
राजा बनेपछि हाराल्ड र उनकी पत्नी सोन्याले परम्परागत राज्याभिषेकको सट्टा अभिषेक समारोह आयोजना गरेका थिए। सन् १९९१ जुन २३ मा मध्य नर्वेको ट्रोनहाइमस्थित निडारोस क्याथेड्रलमा भएको उक्त समारोहमा मध्ययुगीन समयदेखि चलिआएका विभिन्न परम्परा समावेश गरिएको थियो।
हाराल्डको जन्म सन् १९३७ फेब्रुअरी २१ मा भएको थियो। उनी तीन सन्तानमध्ये कान्छा तथा एकमात्र छोरा थिए। त्यतिबेला नर्वेको संविधानअनुसार पुरुष उत्तराधिकारीले मात्र राजगद्दी प्राप्त गर्न सक्ने व्यवस्था थियो।
सन् १९४० मा जर्मनीले नर्वेमा आक्रमण गर्दा हाराल्ड तीन वर्षका थिए। जर्मन सेनाको आक्रमणपछि उनका परिवार तथा नर्वेली सरकारका सदस्यहरू स्विडेनतर्फ पलायन भएका थिए।
केही महिनापछि हाराल्डलाई उनकी आमा र दुई दिदीसँगै अमेरिकाको वासिङ्टन डीसी पठाइएको थियो। उनका हजुरबुवा राजा हाकोन सातौँ र पिता ओलाभ भने जर्मन कब्जा अन्त्य नभएसम्म लन्डनमा बसेका थिए।
दोस्रो विश्वयुद्धमा जर्मनीले आत्मसमर्पण गरेपछि सन् १९४५ जुन ७ मा आठ वर्षीय हाराल्ड राजपरिवारसँगै नर्वे फर्किएका थिए। राजधानी ओस्लोका सडकमा हजारौँ मानिसले उनीहरूको स्वागत गरेका थिए।
राजपरिवार र नर्वेली जनताबीचको सम्बन्ध बलियो बनाउने तथा राजसंस्थालाई आधुनिक बनाउने उद्देश्यले हाराल्डको प्रारम्भिक शिक्षा सरकारी विद्यालयमा दिइएको थियो। उनले ओस्लो क्याथेड्रल स्कुलबाट माध्यमिक शिक्षा पूरा गरे।
त्यसपछि उनले नर्वेली घोडचढी अधिकृत प्रशिक्षण विद्यालयमा एक वर्षे अनिवार्य सैन्य सेवा पूरा गरेका थिए। पछि बेलायतको अक्सफोर्ड विश्वविद्यालयमा सामाजिक विज्ञान, इतिहास र अर्थशास्त्र अध्ययन गरेका थिए।
प्रकाशित मिति: शुक्रबार, भदौ १२, २०८३